Wystąpienie: Patryk Wicher
PiS 07.10.2026, godz. 16:12, 66. posiedzenie Sejmu, Poseł
Punkt porządku dziennego: 23. Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3145). 24. Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym (druk nr 3155).
Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Oj, nabroiliście tym projektem w kieszeniach Polaków. Moi drodzy państwo, skutek będzie taki, że każdy napój gazowany będzie 15% droższy, każdy koncentrat, każdy produkt, który ma w sobie cukier naturalny bądź dodatkowy. Moi drodzy, oprócz tych wyłączeń, o których wspomniał pan minister, cena wzrośnie o ok. 15% do 17%.
Druga sprawa. Państwo chcecie po prostu z rynku zedrzeć 1,5 mld zł. Cała opłata cukrowa dotychczas to było 1,4 mld zł - 1,5 mld zł. Chcecie państwo drugie tyle zarobić na tych zmianach pod pretekstem dwóch ustaw. Jednej, niby to technicznej, która tylko reguluje, a tak naprawdę zmienia całą filozofię poboru opłaty cukrowej, gdyż dotychczas zasadą było, że bierzemy opłatę za to, co dosładzamy, czyli dosypujemy cukier. A tu nagle się okazuje, że trzeba zapłacić jeszcze za cukier naturalny, występujący w owocach i warzywach, które są w napojach. Czyli państwo poszerzacie opłatę prawie dwukrotnie.
Dalej. Dawaliśmy preferencje, żeby zachęcać firmy, żeby usuwały dodatkowy cukier i dawały naturalne soki. Dawaliśmy niższy VAT, niższe obciążenia, opłatę cukrową. Co państwo zrobiliście? Niwelujecie to, podwyższacie VAT, podwyższacie opłatę. Ponadto pan minister zmienia formę naliczenia. Punktem zwrotnym staje się początek łańcucha dostaw, czyli, moi drodzy państwo, producent, importer, tj. początkowy element całego procesu. Liczy się tak naprawdę pierwsza sprzedaż, tak w skrócie można powiedzieć.
A po tym niby to uszczelnieniu, a tak naprawdę znacznym rozszerzeniu katalogu i całej procedury opłat, idzie drugi projekt, który drastycznie podnosi opłatę cukrową, moi drodzy państwo. Jeśli chodzi o podstawową za 1 l z 0,5 na 0,7, ale już każdy 1 g powyżej 5 g, które są dosypywane, moi drodzy państwo, które są zawarte w danym soku, to już jest 100% podwyżki - z 5 do 10 gr, a tauryna, kofeina z 10 gr do złotówki - czyli 1000% podwyżki. Fajne te podwyżki, widać, że sypie się budżet, jest źle i trzeba szukać ratunku dla NFZ-etu, bo już całkowicie jest niewydolny. Jeszcze koncentraty owocowe, moi drodzy państwo: 3 zł za litr. Dodatkowa nowa opłata.
Jednej rzeczy, panie ministrze, bardzo nie lubię, myślę, że też społeczeństwo nie lubi: jak ktoś pod płaszczykiem dobroci serca i dbania o osoby otyłe, z problemem otyłości - jak widać, sam nie jestem okazem idealnym, żeby wypowiadać się w tym zakresie, ponieważ zdecydowanie reprezentuję tę grupę - mówi, że te pieniądze idą bezpośrednio do NFZ-etu na ten konkretny cel, bo takie było założenie, że idą na walkę z otyłością. A już prezes NIK, Najwyższa Izba Kontroli, zwraca państwa uwagę na to, że NIK nie jest w stanie udowodnić, jaki jest przepływ tych pieniędzy wewnątrz NFZ-etu. Wpada to do worka NFZ-etu i tak naprawdę te pieniądze są przepalane we wszystkich sektorach. Ja chcę, panie ministrze, usłyszeć, o ile wzrosła liczba świadczeń profilaktycznych z zakresu walki z otyłością. Ile państwo zasponsorowaliście leków na otyłość, w tym nowych technologii lekowych? Nie będę wymieniał tutaj nazw produktów komercyjnych, ale państwo wiecie, że w walce z otyłością pojawiają się nowe systemy, różni antagoniści. Nie ma ani jednego programu lekowego obejmującego nową generację leków, który byłby dedykowany walce z otyłością i który byłby w 100% finansowany. Nie mówię o kategorii podstawowej leków, mówię o tych nowych. Nie ma rozszerzenia katalogu osób, które mają np. cukrzycę typu drugiego bądź pierwszego plus otyłość, znaczą otyłość i nie tylko.
Jak państwo widzicie, od czasu powstania opłaty cukrowej nic się nie zmieniło w NFZ-cie w zakresie walki z otyłością. To jak można powiedzieć, że te pieniądze pomagają w walce z otyłością, jeśli nie ma w tym zakresie żadnego efektu w całym systemie ochrony zdrowia od momentu powstania opłaty cukrowej? Owszem, pieniądze idą, ale idą na wszystko w NFZ-cie. Państwo nie jesteście w stanie powiedzieć - chyba że pan minister precyzyjnie odpowie mi na piśmie - która złotówka z opłaty cukrowej została wydana na który program profilaktyczny, na który program lekowy z zakresu walki z otyłością. Jeśli pan minister to zrobi, Nobel dla pana ministra. Ale prezes NIK-u, który to kontrolował, powiedział, że nie ma takiej możliwości. Tak więc niech pan minister tu nie wychodzi, bardzo o to proszę, i nie mówi, że to jest na walkę z otyłością. Nie. To jest drastyczne szukanie pieniędzy na utrzymanie walącego się budżetu państwa i bardzo złej sytuacji NFZ-etu. To jest półtora miliarda złotych więcej (Dzwonek), czyli 100% więcej opłaty cukrowej niż jest teraz.
Klub Prawa i Sprawiedliwości, niestety, panie ministrze, ze względu na bardzo duże obostrzenia i drastyczny skok opłaty raczej skłania się do tego, by być przeciw tej ustawie. Dziękuję serdecznie. (Oklaski)
W tej sprawie
Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym oraz niektórych innych ustaw (druki nr 3145, 3155)
Zapis w stenogramie Sejmu (otwiera się w nowej karcie)Transmisja (ok. godz. 16:12) (otwiera się w nowej karcie)
Skąd są te dane?
Źródło: System Informacyjny Sejmu, stan danych: 13.10.2026 21:35
Zdjęcie: fot. Kancelaria Sejmu

